Blog Arsivi
RSS

'2021' 'Nisan' blog yazisi

Din Dersi

Alak suresi:

Kur’an ayetlerinin ilk indirilmeye baslandiginda, Allah elçisine Alak suresi 1. ayetinde, Yaradan Rabbin adiyla oku diye geçer. Sizce bu ayette geçen OKU emriyle Allah elçisine, ne söylemek istiyor olabilir? Kur’an i oku diyor dersek, daha indirilmis bir kitap, ayetler olmadigina göre, bu ayette geçen OKU emrinden, indirdigimiz ayetleri, bildigimiz sekliyle biz söyleyince sende tekrarla seklinde anlarsak, sanirim ayetin bizlere anlatmaya çalistigi asil amaci tam anlamamis oluruz. Konuyu daha iyi anlayabilmemiz için, bu ayetin devamindaki 2 ayeti de yazalim, daha sonra üstünde birlikte düsünelim.

Alak 1–2–3: YARATAN RABBININ ADIYLA OKU! O, insani bir yapiskan döllenmis yumurta hücresinden yaratti. OKU; ÇÜNKÜ RABBIN SONSUZ KEREM SAHIBIDIR. (Bayraktar Bayrakli meali)

Bu konuyu dogru anlayabilmemiz için, önce Kur’an da bolca geçen ve Allah in elçisinin okumasini istedigi AYET kelimesinin ne anlama geldigini de dogru anlamamiz gerekir. Ayet kelimesi Arapçada, DELIL, AÇIK ALAMET, ISARET, MUCIZE anlamlarina gelir. Yukaridaki ayeti anlamaya çalisirken, lütfen ayet kelimesinin anlamini unutmayalim.

 

Hüzün Senesi ya da Hüzün Yili, 

619 M.'ye denk gelen Hicri takviminde bir yil. Ismin nedeni, Islam Peygamberi Muhammed'in hem amcasi Ebu Talib'i, hem de ilk hanimi Hatice'yi art arda kaybetmesidir.

 

Peygamberlerin sifatlari
Sidk Emanet Teblig Fetanet Ismet

Sidk: Sidk, dogru olmak demektir. Allah (c.c.) tarafindan gönderilen bütün peygamberler dogru sözlü,
dürüst kimselerdir. Onlar ister görevleriyle alakali hususlarda isterse günlük hayatla ilgili konularda olsun asla yalan söylememislerdir. Zaten yalan söylemis olsalardi insanlarin onlara inanmasi mümkün olmazdi.
Kur’an’da, peygamberlerin sidk sifatina sahip oldugunu belirten ayetler yer almaktadir. Örnegin bir
ayette Hz. Ibrahim (a.s.) ile ilgili söyle buyrulmaktadir: “Kitapta Ibrahim’i de an. Zira o, sidki bütün bir
kimse, bir peygamberdi.”(1) Hz. Yusuf (a.s.) ile ilgili olarak da “Ey Yusuf! Ey dogru sözlü kisi!..”(2) ifadesi
yer alir. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.) de diger tüm peygamberler gibi her zaman
dogru sözlü olmustur. O, saka amaciyla bile olsa asla yalan söylememistir.

Emanet: Güvenilir olmak demektir. Bütün peygamberler söz ve davranislariyla insanlara güven duygusu vermisler, her zaman güvenilir kisiler olmuslardir. Bu özelliklerini de toplum karsisinda dile getirmislerdir.
Örnegin Kur’an’da yer alan bir ayette, Hz. Nuh’un (a.s.) ve Hz. Hud’un (a.s.), kavimlerine, “Bilin
ki ben, size gönderilmis güvenilir bir elçiyim.”(3) dedigi belirtilmistir. Baska bir ayette de “Hiçbir
peygamberin, emanete ihanet etmesi düsünülemez…”(4) buyrulmustur.

Teblig: Teblig sifati, ilahi mesajlari insanlara oldugu gibi açiklamak anlamina gelmektedir. Peygamberler,
Allah (c.c.) tarafindan kendilerine verilen görevin geregini en güzel sekilde yapmislardir. Peygamberler,
teblig görevini yaparken ilahi mesajlara ne bir ekleme yapmislar ne de bunlardan bir sey
eksiltmis ve gizlemislerdir. Onlar ne pahasina olursa olsun hiç korkmadan, çekinmeden ilahi emir ve
yasaklari insanlara ulastirmislardir. Kur’an-i Kerim’de, “O peygamberler ki Allah’in gönderdigi emirleri
duyururlar, Allah’tan korkarlar ve ondan baska kimseden korkmazlar...”(5) buyrularak bu husus
belirtilmektedir.


Fetanet: Akilli ve zeki olmak anlamina gelen fetanet, peygamberlerin ortak özelliklerinden biridir. Bütün
peygamberler akil, zekâ ve feraset bakimindan üst düzey insanlardir. Onlar keskin bir zekâya, üstün
bir akla, güçlü bir mantiga, kuvvetli bir hafizaya ve derin bir idrake sahiptirler. Bu özellikleri sayesinde
ilahi mesajlari, gönderildikleri topluma dogru bir sekilde aktarabilmislerdir. Insanlari, getirdikleri ilahi ilkelerin
dogrulugu ve bunlara uymanin gerekli oldugu konusunda ikna edebilmislerdir.

Ismet: Günahtan uzak olmak, günah islememek demektir. Peygamberler, Allah (c.c.) tarafindan tertemiz bir yaradilisla yaratilmislardir. Gizli ve açik her türlü günahi islemekten özenle kaçinmislardir.
Onlar gerek peygamberlik öncesi hayatlarinda gerekse peygamber olduktan sonra sirk ve küfür basta
olmak üzere bütün kötü fiillerden uzak olmuslardir. Kötülüklerden, günahlardan Allah’a (c.c.) siginmislardir.
Örnegin Peygamberimiz (s.a.v.) bir duasinda söyle buyurmustur: “Allah’im! Dogru yoldan sapmaktan
veya saptirilmaktan, ayagimin hak yolundan kaymasindan veya kaydirilmasindan sana
siginirim.”(1)

 

 

Türkçe Noktalama Isaretleri

NOKTA (.)

Cümlenin sonuna konur:
Bazi kisaltmalarin sonuna konur:
Sayilardan sonra sira bildirmek için konur:
Arka arkaya siralandiklari için virgülle veya çizgiyle ayrilan rakamlardan yalnizca sonuncu rakamdan sonra nokta konur:
Tarihlerin yazilisinda gün, ay ve yili gösteren sayilari birbirinden ayirmak için konur:
Tarihlerde ay adlari yaziyla yazildiginda ay adlarindan önce ve sonra nokta kullanilmaz:
Saat ve dakika gösteren sayilari birbirinden ayirmak için konur:

Genel ag adreslerinde kullanilir:

VIRGÜL (,)

Birbiri ardinca siralanan es görevli kelime ve kelime gruplarinin arasina konur:
Sirali cümleleri birbirinden ayirmak için konur:
Cümle içinde ara sözleri veya ara cümleleri ayirmak için ara sözlerin veya ara cümlelerin basina ve sonuna konur:
Tirnak içinde olmayan alinti cümlelerinden sonra konur:
Konusma çizgisinden sonraki alinti cümlesinin bitimine konur:
Edebî eserlerde konusma bölümünden önceki ifadenin sonuna konur:

Kendisinden sonraki cümleye bagli olarak ret, kabul ve tesvik bildiren hayir, yok, evet, peki, pekâlâ, tamam, olur, hayhay, basüstüne, öyle, haydi, elbette gibi kelimelerden sonra konur:

Hitap için kullanilan kelimelerden sonra konur:
Sayilarin yazilisinda kesirleri ayirmak için kullanilir:
Kitap, dergi vb.nin künyelerinde yazar, eser, basimevi vb. maddelerden sonra konur:
Yazarin soyadi önce yazilmissa soyadindan sonra da virgül konur:
Baglaçlardan önce ve sonra virgül konmaz:
Sart ekinden sonra virgül konmaz:

NOKTALI VIRGÜL (;)

Cümle içinde virgüllerle ayrilmis tür veya takimlari birbirinden ayirmak için konur:
Kendi içinde virgül bulunan sirali cümleleri birbirinden ayirmak için konur:
Ikiden fazla es deger ögeler arasinda virgül bulunan cümlelerde özneden sonra noktali virgül konabilir:

IKI NOKTA (:)

Kendisiyle ilgili örnek verilecek cümlenin sonuna konur:
Kendisiyle ilgili açiklama verilecek cümlenin sonuna konur:
Karsilikli konusmalarda, konusan kisiyi belirten sözlerden sonra konur:
Edebi eserlerde konusma bölümünden önceki ifadenin sonuna konur:

Genel ag adreslerinde kullanilir:

ÜÇ NOKTA (…)

Anlatim olarak tamamlanmamis cümlelerin sonuna konur:
Kaba sayildigi için veya bir baska sebepten dolayi açik yazilmak istenmeyen kelime ve bölümlerin yerine konur:

Alintilarda basta, ortada ve sonda alinmayan kelime veya bölümlerin yerine konur:

Ünlem ve seslenmelerde anlatimi pekistirmek için konur:
Ünlem ve soru isaretinden sonra üç nokta yerine iki nokta konulmasi yeterlidir:
Karsilikli konusmalarda, yeterli olmayan, eksik birakilan cevaplarda kullanilir:

SORU ISARETI (?)

Soru eki veya sözü içeren cümle veya sözlerin sonuna konur:
Soru bildiren ancak soru eki veya sözü içermeyen cümlelerin sonuna konur:
Bilinmeyen, kesin olmayan veya süpheyle karsilanan yer, tarih vb. durumlar için kullanilir:
Soru anlami katmayan mi / mi ekinden sonra soru isareti konmaz:
Soru ifadesi tasiyan sirali ve bagli cümlelerde soru isareti en sona konur:

ÜNLEM ISARETI (!)

Sevinç, kivanç, aci, korku, sasma gibi duygulari anlatan cümle veya ibarelerin sonuna konur:
Asagida örnek olarak verilen iki kullanim da dogrudur.
Seslenme, hitap ve uyari sözlerinden sonra konur:
Alay, kinaye veya küçümseme anlami kazandirilmak istenen sözden hemen sonra yay ayraç içinde ünlem isareti kullanilir:

KISA ÇIZGI (–)

Satira sigmayan kelimeler bölünürken satir sonuna konur:
Cümle içinde ara sözleri veya ara cümleleri ayirmak için ara sözlerin veya ara cümlelerin basina ve sonuna konur, bitisik yazilir:
Kelimelerin kökleri, gövdeleri ve eklerini birbirinden ayirmak için kullanilir:
Fiil kök ve gövdelerini göstermek için kullanilir:
Isim yapma eklerinin basina, fiil yapma eklerinin basina ve sonuna konur:
Heceleri göstermek için kullanilir:
Arasinda, ve, ile, ila, …-den …-e anlamlarini vermek için kelimeler veya sayilar arasinda kullanilir:
Cümle içinde sayi adlarinin yinelenmesinde araya kisa çizgi konmaz:
Sifirdan küçük degerleri göstermek için kullanilir:

UZUN ÇIZGI (—)

Yazida satir basina alinan konusmalari göstermek için kullanilir. Bunakonusma çizgiside denir.
Oyunlarda uzun çizgi konusanin adindan sonra da konabilir:

EGIK ÇIZGI (/)

Dizeler yan yana yazildiginda aralarina konur:
Adres yazarken apartman numarasi ile daire numarasi arasina ve semt ile sehir arasina konur:
Tarihlerin yazilisinda gün, ay ve yili gösteren sayilari birbirinden ayirmak için konur:
Dil bilgisinde eklerin farkli biçimlerini göstermek için kullanilir:

Genel ag adreslerinde kullanilir:

Fizik, matematik vb. alanlarda birimler arasi orantilari gösterirken egik çizgi araya bosluk konulmadan kullanilir:

TIRNAK ISARETI (“ ”)

Baska bir kimseden veya yazidan oldugu gibi aktarilan sözler tirnak içine alinir:
Tirnak içindeki alintinin sonunda bulunan isaret (nokta, soru isareti, ünlem isareti vb.) tirnak içinde kalir:
Özel olarak vurgulanmak istenen sözler tirnak içine alinir:
Cümle içerisinde eserlerin ve yazilarin adlari ile bölüm basliklari tirnak içine alinir:
Tirnak içine alinan sözlerden sonra gelen ekleri ayirmak için kesme isareti kullanilmaz:

YAY AYRAÇ ( )

Cümledeki anlami tamamlayan ve cümlenin disinda kalan ek bilgiler için kullanilir. Yay ayraç içinde bulunan ve yargi bildiren anlatimlarin sonuna uygun noktalama isareti konur:
Özel veya cins isme ait ek, ayraçtan önce yazilir:
Tiyatro eserlerinde ve senaryolarda konusanin hareketlerini, durumunu açikla-mak ve göstermek için kullanilir:
Alintilarin aktarildigi eseri, yazari veya künye bilgilerini göstermek için kullanilir:
Alintilarda, alinmayan kelime veya bölümle­rin yerine konulan üç nokta, yay ayraç içine alinabilir.
Bir söze alay, kinaye veya küçümseme anlami kazandirmak için kullanilan ünlem isareti yay ayraç içine alinir:
Bir bilginin süpheyle karsilandigini veya kesin olmadigini göstermek için kullanilan soru isareti yay ayraç içine alinir:

KÖSELI AYRAÇ ( [ ] )

Ayraç içinde ayraç kullanilmasi gereken durumlarda yay ayraçtan önce köseli ayraç kullanilir:
Metin aktarmalarinda, çevirilerde, alintilarda çalismayi yapanin ekledigi sözler için kullanilir:
Kaynak olarak verilen kitap veya makalelerin künyelerine iliskin bazi ayrintilari göstermek için kullanilir:

KESME ISARETI (’)

Özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme ekleri kesme isaretiyle ayrilir:
Yer bildiren özel isimlerde kisaltmali söyleyis söz konusu oldugu zaman ekten önce kesme isareti kullanilir:
Belli bir kanun, tüzük, yönetmelik kastedildiginde büyük harfle yazilan kanun, tüzük, yönetmelik sözlerinin ek almasi durumunda kesme isareti kullanilir:
Özel adlar için yay ayraç içinde bir açiklama yapildiginda kesme isareti yay ayraçtan önce kullanilir:
Ek getirildiginde Avrupa Birligi kesme isareti ile kullanilir:
Kurum, kurulus, kurul, birlesim, oturum ve is yeri adlarina gelen ekler kesmeyle ayrilmaz:
Basbakanlik, Rektörlük vb. sözler ünlüyle baslayan bir ek geldiginde Basbakanliga, Rektörlüge vb. biçimlerde yazilir.
Özel adlara getirilen yapim ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diger ekler kesmeyle ayrilmaz:
Özel adlar yerine kullanilan “o” zamiri cümle içinde büyük harfle yazilmaz ve kendisinden sonra gelen ekler kesme isaretiyle ayrilmaz.
Kisi adlarindan sonra gelen saygi ve unvan sözlerine getirilen ekleri ayirmak için konur:
Kisaltmalara getirilen ekleri ayirmak için konur:
Sayilara getirilen ekleri ayirmak için konur:
Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adlarina gelen ekleri ayirmak için konur:
Seslerin ölçü ve söyleyis geregi düstügünü göstermek için kullanilir:
Türkçe Zamirler

Kaynak:

https://www.turkcedersi.net/zamirler-konu-anlatimi-6-sinif/

 

Zamir (Adil): Ismin yerini tutan sözcüklere zamir (adil) denir.

Zamirler, isim tamlamalarinda tamlayan da tamlanan da olabilir.
Onun
Tamlayan
basarisi.
Tamlanan
Ögrencilerden
Tamlayan
birçogu.
Tamlanan
Zamirler, isim çekim eklerini alabilir.
Onun
Çekim eki
arabasi güzelmis.
Suna
Çekim eki
bir göz atalim.
Zamirler iki ana baslikta ele alinir:

A. Sözcük Hâlindeki Zamirler

1. Kisi (Sahis) Zamirleri

Kisi Zamirleri

BenBiz
SenSiz
OOnlar
Ben ve sen sahis zamirleri, yönelme hâl eki olan “-e”yi alinca sözcük degisime ugrar.
“Kendi” sözcügü dönüslülük zamiridir ancak kisi zamiri olarak degerlendirilir.

2. Isaret Zamirleri

Isimlerin yerini isaret yoluyla tutan zamirlerdir.

Isaret Zamirleri

BuBunlar
SuSunlar
OOnlar
“Orasi, burasi, surasi, öteki, beriki, öbürü vb.” sözcükler de isaret zamiri olarak kullanilabilir.

“O” ve “onlar” sözcükleri, insan disindaki varlik ya da kavramlari karsiladigi zaman isaret zamiri; insanlari karsiliyorsa sahis zamir olur.

3. Belgisiz Zamirler

4. Soru Zamirleri

Isimlerin yerini soru yoluyla tutan zamirlerdir.
Soru bildiren sözcük, isme soruluyor ve ismi etkiliyorsa soru sifati; ismin yerini tutuyorsa soru zamiri olur.

B. Ek Hâlindeki Zamirler

1. Iyelik (Sahiplik) Zamiri

Getirildigi ismin kime ait oldugunu bildiren zamirlerdir.
Ben ve sen sahis zamirleri, yönelme hâl eki olan “-e”yi alinca sözcük degisime ugrar.

Belirtme hâl eki “-i” ile iyelik eki olan “-i” birbirine karistirilmamalidir. “-i” eki alan sözcügün basina onun sözcügü getirdigimizde anlamli oluyorsa o ek, iyelik ekidir; anlamsiz oluyorsa belirtme hâl ekidir.

2. Ilgi Zamiri

Ismin yerini tutan “-ki” eki ilgi zamiridir.
“ki” zamiri, baglaç olan “ki” ve sifat yapan “-ki” ile karistirilmamalidir.Elindeki kalem ? Sifat yapan “-ki”.